Η κακή εικόνα για τη διαφθορά στην Ευρώπη ως προς τα μεγέθη, συνολικά και ανά χώρα, τελευταία έχει γίνει αρκετά γνωστή από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία “European Public Prosecutor’s Office”. Ο ρόλος της EPPO είναι να διώκει εγκλήματα εις βάρος του προϋπολογισμού της ΕΕ, όπως τις απάτες επιχορηγήσεων, επιδοτήσεων και προμηθειών. Δεν μπορεί, βεβαίως, να μετρήσει συνολικά και γενικά όλη τη διαφθορά, όμως δείχνει τις πραγματικές ποινικές υποθέσεις και την οικονομική ζημία, ανά συμμετέχον κράτος-μέλος. Με τη προσχώρηση της Πολωνίας και Σουηδίας, συμμετέχουν σήμερα στην ΕPPO τα 24 από τα 27 κράτη-μέλη της ΕΕ, με εξαίρεση την Ουγγαρία, Δανία και Ιρλανδία.

Σημαντική βοήθεια για τη κατάταξη και το μέγεθος της διαφθοράς δίνει ο Δείκτης Αντίληψης Διαφθοράς, που εκδίδεται ετησίως από το 1995 από την οργάνωση Διεθνής Διαφάνεια. Ο δείκτης CPI βαθμολογεί τις αντιλήψεις για τη διαφθορά στον δημόσιο τομέα, παρέχοντας ένα συγκρίσιμο πίνακα βαθμών για όλες τις χώρες. Ο μέσος όρος του CPI στην Ευρώπη ήταν άνω του 64%, με τις καλύτερες επιδόσεις παγκοσμίως να έχουν η Δανία με 90%, η Φινλανδία με 88%, το Λουξεμβούργο με 81%, ενώ τις χαμηλότερες επιδόσεις στην ΕΕ η Ρουμανία με 46%, η Βουλγαρία με 43% και η Ουγγαρία με 41%. Η Ελλάδα βρίσκεται, προς το παρόν τουλάχιστον, στη μέση της λίστας με 49%.

Σε συνολικά εκτιμώμενα μεγέθη το κόστος διαφθοράς στην οικονομία της ΕΕ, σύμφωνα με παλαιότερη και συντηρητική εκτίμηση της Κομισιόν, υπολογίζεται σε τουλάχιστον 120 δις ευρώ ανά έτος, ενώ σύμφωνα με νεότερες μελέτες της RAND Europe σε όρους ευημερίας/ΑΕΠ υπολογίζονται πολύ υψηλότερες απώλειες. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία, η EPPO διεξήγαγε 2.666 ενεργές έρευνες με εκτιμώμενη ζημιά υπό διερεύνηση 24,8 δις ευρώ, εκ των οποίων το 53% τα 13,15 δις ευρώ από απάτη ΦΠΑ. Επίσης, για το ΤΑΑ είναι σε εξέλιξη 311 υποθέσεις, με ζημιά 2,8 δις ευρώ και 6.547 αναφορές οικονομικών εγκλημάτων, με 1.500 νέες έρευνες, με εντάλματα δέσμευσης ύψους 2,42 δις ευρώ και αποστολή 205 κατηγορητηρίων.

Σε ποινικές υποθέσεις που άπτονται των κονδυλίων και εσόδων της ΕΕ, στην Ιταλία διενεργούνται 764 ενεργές υποθέσεις, με εκτιμώμενη ζημία 4,65 δις ευρώ, εκ των οποίων τα 7,05 δις ευρώ σε 149 υποθέσεις ΦΠΑ, ενώ από πολυετείς διακρατικές υποθέσεις εκκρεμούν 104 κατηγορητήρια. Ακολουθεί με 380 ενεργές υποθέσεις η Ρουμανία, με εκτιμώμενη ζημία 2,57 δις ευρώ από ΦΠΑ και 18 κατηγορητήρια. Τρίτη με 295 ενεργές υποθέσεις και δεύτερη σε εκτιμώμενη ζημιά με 3,89 δις ευρώ βρίσκεται η Γερμανία, εκ των οποίων 179 υποθέσεις ΦΠΑ αξίας 5 δις ευρώ και 23 κατηγορητήρια. Τέταρτη η Βουλγαρία με 254 ενεργές υποθέσεις και εκτιμώμενη ζημιά 1,13 δις ευρώ. Για την Ελλάδα το 2025 είχαμε 84 ενεργές υποθέσεις με εκτιμώμενη ζημιά 489 εκατ. ευρώ, 15 υποθέσεις ΦΠΑ για 1,71 δις ευρώ και 5 κατηγορητήρια.

Όμως, πριν λίγες μέρες η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, παρέπεμψε στη Βουλή των Ελλήνων πληροφορίες σχετικά με φερόμενη εμπλοκή Υπουργών, Υφυπουργών, 11 νυν και 5 πρώην βουλευτών. Σύμφωνα με τις διαδικασίες, που ορίζονται από το άρθρο 29 του Ευρωπαϊκού Κανονισμού για την EPPO και την ελληνική εθνική νομοθεσία, ο Ευρωπαίος Γενικός Εισαγγελέας ζήτησε από τη Βουλή των Ελλήνων την άρση της ασυλίας εν ενεργεία βουλευτών της κυβέρνησης, για φερόμενο οργανωμένο σχέδιο απάτης που αφορά γεωργικά κεφάλαια. Η υπόθεση για το φερόμενο οργανωμένο σχέδιο απάτης που διαπράχθηκε το 2021, αφορά επίσης δημόσιους υπαλλήλους του ΟΠΕΚΕΠΕ.

Το κατηγορητήριο φαίνεται να αφορά φερόμενα κακουργήματα και πλημμελήματα κατά των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ, δηλαδή υποκίνηση σε παραβίαση εμπιστοσύνης, ηλεκτρονική απάτη και ψευδή βεβαίωση με σκοπό την απόκτηση παράνομου οφέλους για τρίτους. Ωστόσο, το Άρθρο 86 του Ελληνικού Συντάγματος ορίζει ότι, εάν κατά τη διάρκεια έρευνας προκύψουν στοιχεία που αφορούν αδικήματα, που ενδεχομένως διαπράχθηκαν από Υπουργούς κατά την άσκηση των καθηκόντων τους, ακόμη και αν στη συνέχεια αποχωρήσουν από τη θέση τους, αυτά θα πρέπει να διαβιβάζονται άμεσα στη Βουλή.

Μπορεί η διαφθορά να μην είναι μόνο ελληνικό πρόβλημα, αλλά πανευρωπαϊκό και παγκόσμιο, όμως αυτό δεν απαλλάσσει κανένα από τις ευθύνες του, ούτε «ανασχηματίζει» την κακή εικόνα της χώρα μας με την εμπλοκή της σε υποθέσεις διαφθοράς. Έχοντας πάντα υπόψη μας,πως οι εμπλεκόμενοι θεωρούνται αθώοι μέχρι αποδείξεως του εναντίου στα αρμόδια ελληνικά δικαστήρια, οι πολίτες λέμε ναι στη διαφάνεια, ναι στη νομιμότητα, ναι στη τιμωρία, όχι στη οικονομική διαφθορά, όχι στα πολιτικά σκάνδαλα, αλλά και όχι στην ανθρωποφαγία.